الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )

365

موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )

( 1 ) در خبر راوندى در الخرائج و طبرسى در مجمع البيان و ابن شهر آشوب در مناقب از ابن عباس و ابن جبير و تفسير محمد بن ثور گذشت كه رسول اللّه به كنار كعبه آمد ، در حالى كه جبرئيل در سمت راستش ايستاده بود و استهزا كنندگان مشغول طواف بودند . حال سؤال اين است كه اين چه طوافى است كه همگى در آن بوده‌اند ، بعد از آن كه رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله را تهديد به قتل كرده بودند ؟ شايد كه جواب اين سؤال را در آنچه كه ابن هشام از ابن اسحاق در سيره‌اش نقل كرده است ، بيابيم . او مىگويد : گروهى از قريش نزد وليد بن مغيره - كه مرد مسن و باتجربه‌اى بود و در مراسم حج شركت كرده بود - جمع شدند . او به آنها گفت : اى جماعت قريش ! هرآينه موسم حجّ فرا رسيده است و گروه‌هاى عرب به زودى به مكه روى مىآورند . آنها مسأله دعوت محمّد صلّى اللّه عليه و آله را شنيده‌اند ، پس نظر واحدى را اتخاذ كنيد و متفاوت صحبت نكنيد كه باعث تكذيب همديگر شويد و قول همديگر را رد كنيد . « 1 » در اين نصّ ، تصريح شده است كه اين گرد هم آيى عليه رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله در آستانهء حج يا عمره برگزار شده است و مىخواستند كه مسأله گروه‌هاى عرب را كه به زودى به موسم حج مىآيند بررسى كنند . ( 2 ) اين خبر را قمى در تفسيرش به صورت ديگرى نقل كرده است . او مىگويد : وليد بن مغيره پيرمردى باتجربه و از صاحب نظران عرب بود . . . و صاحب مال و باغ‌هاى زياد در طائف بود و ده فرزند در مكه و نيز ده غلام داشت كه هر كدام هزار دينار در اختيار داشتند و با آن تجارت مىكردند - و اين همان قنطار در آن زمان بود - و براى همين او به قريش گفت : من به تنهايى در يك سال تهيهء پردهء كعبه را بر عهده مىگيرم و شما به صورت جمعى در سال ديگر تهيهء آن را بر عهده بگيريد . براى همين خدا او را چنين توصيف كرد : « ذَرْنِي وَ مَنْ خَلَقْتُ وَحِيداً » « 2 » آن كس را كه به تنهايى آفريدم به من واگذار . و رسول اللّه در حجر اسماعيل مىنشست و به قرائت قرآن مىپرداخت . . . ( 3 ) قريشىها نزد وليد آمدند و گفتند : اى أبا عبد شمس ! اين چيست كه محمد مىخواند ؟ آيا شعر است يا از سرودها و يا خطبه مىباشد ؟ او گفت : اجازه دهيد كه سخنانش را بشنوم .

--> ( 1 ) . همان ، ج 1 ، ص 288 . ( 2 ) . مدّثّر ( 74 ) ، 11 .